Analitik düşünmenin hayatımızda ne kadar önemli bir rolü olduğunu bilmeyen yoktur sanırım. Bilmeyenler için öncelikle biraz hatırlatalım. Analitik düşünmek: bir problemi bütün olarak incelemek yerine parçalayıp her bir parçasına bir çözüm yolu bulup bütüne gitmektir. Böylelikle gözümüzde büyüttüğümüz problemlerimiz aslında gözüktüğü kadar da büyük olmadığını göreceğiz.
 

   Bu düşünme yolu bazı insanlarda doğuştan olduğu gibi bazılarında ise sonradan kazanılan bir alışkanlık olabiliyor. Özellikle eğitim,sosyal ve iş yaşantımızda analitik düşünmek bizlere her zaman fayda sağlayacaktır. En basitinden matematik dersinde problemler konusunda zorlanıyorsanız veya hiç yapamıyorsanız büyük ihtimalle analitik düşünemediğiniz için yapamıyorsunuzdur. Bu yüzden bu düşünme yolu bizler için çok önemlidir. Haydi gelin şimdi bu düşünme yolunu nasıl geliştirebiliriz bakalım.

 

1) Sorgulayın

   Liseden sevdiğim bir hocamında dediği gibi; '' Artıyla eksinin çarpımı neden eksi hiç düşündünüz mü, işiniz gücünüz EZBER!''  Yeni bir şey  öğrenirken sorgulayın, merak edin ve araştırın. Bunlar sizden bir şey götürmediği gibi çok şey katacaktır. Ezbere dayalı bilgi birikiminiz size başka bir problemde fayda sağlamaz. İşte tam bu yüzden farklı problemler gördüğümüzde üstesinden gelemiyoruz. Neden aklımız varken sorgulayıp, bilen birine danışmıyoruz ki.

 

2) Okuyun

   Okumak bazılarımız için çok zor bir eylem olurken;  bazılarımız için ise zevk veren bir eylem olabilir.Sonuç ne olursa olsun okuyun!  Çünkü okumak: bilgi hazinezimi geliştirmekle kalmayıp, görmediğimiz yerleri görüyorcasına hayal dünyamızı canlandırabilir. Burada önemli olan okurken hoşlandığınız bir tür olmasından ziyade bilimsel makaleler, röportajlar, polisiye romanları gibi sizi düşündürmeye yönlendiren kitaplar seçmeye özen gösterin.

 

3) Satranç Oynayın

 

   Satranç oynamak düşündüğünüz gibi kolay bir oyun değildir. Bu işe gönül veren kişiler olduğu gibi bir sanat olarak görenlerimiz de mevcut. Stratejik hamlelere dayanan satranç sizleri oynarken düşündürür ve sorgulatır. Örneğin satranç oynarken şöyle bir düşünce hemen hemen aklınızdan geçer:  ''Bu hamleyi yaparsam eğer nasıl bir karşılık verir?''  Bu düşünme bizim hayatımızda o kadar önemli bir role sahip ki. Bu kadar küçük bir örnekte bile ne denli önemli olduğunu görüyoruz. Haftada bir günde olsa zamanınızı mutlaka ayırın.

 

4) Tartışın

   Tartışmak günümüzde zor bir eylem olsa da,bazen kendimizi deşarj etmek adına çok iyi olabiliyor. Ben genelde bir arkadaşımı karşıma alıp bazen siyaset, bazen bilim bazen de dinsel bir konu hakkında tartışırım. Bu bana farklı insanların, farklı düşünce yapısına sahip olduğunu gösterip, benim de düşüncelerimin değişmesine ve daha farklı bir bakış açısına sahip olmamı sağlıyor. Bu karşımıza çıkan problemlerde de böyle değil mi? Sadece kendi düşünce yapımızla o problemi düşünürsek bir çözüm yolu bulamayız ama farklı insanların düşünce yapılarından yola çıkarak düşünürsek, bir çözüm yolu bulabiliriz. Analitik düşünme aslında tam da bunun gibi bir şey.

 

5) Bilgisayar Oyunları

   Bilgisayar oyunları sanıldığının aksine zaman kaybı değildir. Bazen sizin gerçek hayatta olmak istediğiniz hayatı bir sanal karakterde bulabilirsiniz ve onun gözünden kendi tercihlerinizle o hayatı yönetebilirsiniz. İşte tam da burada kararlarınız hayalleriniz ve fikirleriniz gerçekten değişebilir. Oynarken zaman geçirmek için oynamayın. Mesela bir strateji oyunu oynuyorsunuz, rastgele hamleler yapmak yerine düşünerek hareket etmek size farkında olmasınız da analitik düşünmek için bir fayda sağlayacak.

   Analitik düşünmek hayatımızın hemen her anında lazım olan bir şey. Özellikle risk yönetimini yapabilen kişiler analitik düşünen insanlardır ve bu kişileri genel olarak liderlik pozisyonununda görürüz. Örnek olarak Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk, kendisi analitik düşünmeye sahip olan ileri görüşlü bir liderdir.