Öz saygı, özellikle son dönemlerde güncel olarak hayatımızda yer bulan bir kelime. Pek çok yazıda, konuşmada veya söyleşilerde bu terimle karşılaşıyoruz. Peki nedir öz saygı; ne anlama gelir ve bizi nasıl ilgilendirir?

 Öz saygı, bireyin ‘ben’ olarak kimliğine, dolayısıyla kendine duyduğu saygıdır. Her birimiz hayatımız boyunca herkese saygı duymamız ve buna uygun davranmamız öğretilerek büyütülsek de çoğumuzun gözden kaçırabileceği önemli bir nokta da asıl kendimize ve aldığımız kararlara saygı duymamız gerektiği. Biraz da içinde bulunduğumuz dönem dolayısıyla kişiler arası rekabetin zirve yapmasıyla birlikte, kendimize çok fazla yükleniyor ve kendimizi yıpratıyor olabiliriz. Öz saygı aslında burada devreye giriyor, bizlere öncelikle insan olduğumuzu ve kişiselliğimizi önemsememiz gerektiğini hatırlatan bir düşünme biçimi şeklinde tanımlanıyor, dolayısıyla hayatımızı daha sağlıklı yaşamamıza yardımcı oluyor.

 Tüm dış etmenlerden uzak şekilde, sadece ‘öz’e dayalı bir değerlendirme yapmak elbette ki oldukça zor, kendimize karşı olabildiğince objektif olabilmemiz öz saygının sorgulanması ve anlaşılmasında da önemli bir rol oynuyor. Bu anlamlandırma sürecindeki en önemli adımlardan birisi kişinin kendisini takdir edebilmesi, şu anda sahip olduğu kişilik özellikleriyle de kendini olumlayabilmesi. ‘Kendini değerlendirme sanatı’ olarak da adlandırabileceğimiz öz saygının ölçülmesi için kullanılan Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, kişinin sahip olduğu öz saygının düşüklük ve yükseklik seviyelerinin belirlenmesinde yardımcı olarak kullanılıyor. Hemen aşağıda bu testi çözebileceğiniz gibi, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği’nin İngilizce versiyonuna da buradan ulaşabilirsiniz.

Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği

-1, 2, 4, 6 ve 7. Sorular için: Kesinlikle katılıyorum 3, katılıyorum 2, katılmıyorum 1, kesinlikle katılmıyorum 0 şeklinde puanlama yaparken;

-3, 5, 8, 9 ve 10. Sorular için: Kesinlikle katılıyorum 0, katılıyorum 1, katılmıyorum 2 ve kesinlikle katılmıyorum 3 şeklinde puanlama yapın.

1- Kendimi en az diğer insanlar kadar değerli buluyorum.

2- Olumlu özelliklere sahip olduğumu düşünüyorum.

3- Genellikle kendimi başarısız birisi gibi hissederim.

4- İşleri insanların çoğunun yapabildiği kadar iyi yapabilirim.

5- Kendimle ilgili gurur duyabileceğim çok az şey var gibi hissediyorum. / Kendimle ilgili gurur duyabileceğim pek çok şey yokmuş gibi hissediyorum.

6- Kendime karşı olumlu bir yaklaşımım var.

7- Genellikle kendimden memnunum.

8- Keşke kendime daha çok saygı duyabilsem. / Keşke öz saygımı arttırabilsem.

9- Zaman zaman hiçbir işe yaramaz hissediyorum.

10- Bazen yetersiz olduğumu hissediyorum. 

Toplam 30 puanlık bu değerlendirmede, 15-25 arası normal aralık olarak kategorilendirilirken, 15’in altı puanlama düşük ön saygıya sahip olabileceğinizi belirtiyor.

 Umarız öz saygı kavramı artık yalnızca ismini duyup geçeceğiniz bir kelime öbeğinden çok, hayatınızdaki önemini kavrayacağınız ve etkisini gözlemleyebileceğiniz bir yetkinlik anlamına gelebilir!